معرفی علوم و فنون جدید

امروزه بسیاری از سازمان‌ها برای انجام فعالیت‌های روزمره از نرم‌افزارها و سامانه‌های مختلفی استفاده می‌کنند. اطلاعات کارکنان، فرم‌های اداری، مکاتبات، اسناد، درخواست‌ها، گزارش‌ها و خدمات مشتریان ممکن است هرکدام در یک سیستم جداگانه قرار داشته باشند.
اگر ارتباط میان این سامانه‌ها به‌درستی مدیریت نشود، کاربران برای انجام یک کار ساده مجبور به جابه‌جایی میان چند محیط مختلف خواهند بود. پرتال سازمانی راهکاری است که با ایجاد یک نقطه دسترسی متمرکز، این پراکندگی را کاهش می‌دهد و دسترسی به اطلاعات و خدمات سازمان را ساده‌تر می‌کند.

پرتال سازمانی چیست؟

پرتال سازمانی چه نقشی در یکپارچه‌سازی دارد؟

مهم‌ترین امکانات پرتال سازمانی

ثبت و پیگیری درخواست‌ها

مدیریت اسناد و فرم‌ها

انتشار اخبار و اطلاعیه‌ها

احراز هویت و مدیریت دسترسی

اتصال به سامانه‌های سازمانی

تفاوت پرتال سازمانی با وب‌سایت و اتوماسیون اداری

انواع پرتال سازمانی

مزایای استفاده از پرتال سازمانی

چه سازمان‌هایی به پرتال نیاز دارند؟

جمع‌بندی

البته موفقیت پرتال تنها به تعداد امکانات آن وابسته نیست. طراحی ساده، امنیت مناسب، تجربه کاربری مطلوب، مدیریت صحیح سطح دسترسی و یکپارچگی با نرم‌افزارهای موجود از عوامل مهم موفقیت آن هستند. سازمانی که پرتال را بر اساس نیاز واقعی کاربران و فرآیندهای خود طراحی کند، می‌تواند ارتباطات منظم‌تری ایجاد کرده و ارائه خدمات را سریع‌تر، شفاف‌تر و کم‌هزینه‌تر انجام دهد.
https://portal.sigma.ir/

امروزه وب‌سایت‌ها و سامانه‌های آنلاین به یکی از اصلی‌ترین مسیرهای دریافت اطلاعات و استفاده از خدمات تبدیل شده‌اند. با این حال، همه کاربران شرایط یکسانی برای استفاده از محیط وب ندارند. افراد دارای معلولیت، سالمندان و اشخاصی که با محدودیت‌های بینایی، شنوایی، حرکتی یا شناختی مواجه هستند، ممکن است در استفاده از یک وب‌سایت با موانعی روبه‌رو شوند. مفهوم دسترسی پذیری با هدف برطرف کردن این موانع شکل گرفته است تا کاربران مختلف بتوانند بدون محدودیت غیرضروری از محتوا و امکانات دیجیتال استفاده کنند.

دسترسی پذیری وب به مجموعه‌ای از اصول و روش‌ها گفته می‌شود که طراحی و توسعه وب‌سایت را به شکلی هدایت می‌کند که افراد با توانایی‌های متفاوت نیز بتوانند محتوا را مشاهده، درک و با بخش‌های مختلف سایت تعامل داشته باشند.

دسترسی پذیری وب چیست؟

دسترسی پذیری یا Web Accessibility به معنای ایجاد محیطی در وب است که استفاده از آن برای گروه‌های مختلف کاربران امکان‌پذیر باشد. این موضوع فقط به ظاهر سایت محدود نمی‌شود؛ بلکه ساختار صفحات، محتوای متنی، تصاویر، فایل‌های صوتی و ویدئویی، فرم‌ها، دکمه‌ها، لینک‌ها و حتی کدهای استفاده‌شده در سایت باید به گونه‌ای طراحی شوند که مانع استفاده کاربران نشوند.

برای مثال، کاربری که مشکل بینایی دارد ممکن است برای خواندن محتوای یک سایت از صفحه‌خوان استفاده کند. اگر ساختار HTML، عنوان‌ها، تصاویر و فرم‌ها به شکل صحیح پیاده‌سازی نشده باشند، ابزارهای کمکی نمی‌توانند اطلاعات صفحه را به‌درستی منتقل کنند.

بنابراین دسترسی پذیری یک ویژگی جانبی نیست؛ بلکه بخشی از طراحی صحیح یک محصول دیجیتال محسوب می‌شود.

استاندارد WCAG چیست؟

یکی از مهم‌ترین چارچوب‌های بین‌المللی در حوزه دسترسی پذیری، استاندارد WCAG یا Web Content Accessibility Guidelines است. این استاندارد توسط کنسرسیوم جهانی وب (W3C) توسعه یافته و مجموعه‌ای از دستورالعمل‌ها را برای قابل استفاده‌تر شدن محتوای وب ارائه می‌کند. هدف اصلی WCAG این است که افراد دارای معلولیت و سایر کاربران با محدودیت‌های مختلف بتوانند به اطلاعات و قابلیت‌های موجود در وب‌سایت‌ها و برنامه‌های تحت وب دسترسی داشته باشند.

محتوای مورد توجه در WCAG تنها متن نیست و مواردی مانند تصاویر، فایل‌های صوتی، ساختار صفحات و کدهای مورد استفاده برای نمایش و عملکرد محتوا را نیز دربرمی‌گیرد.

چهار اصل مهم در دسترسی پذیری

استاندارد WCAG بر چهار اصل اساسی استوار است که رعایت آن‌ها می‌تواند تجربه استفاده از وب‌سایت را برای طیف گسترده‌ای از کاربران بهبود دهد.

۱. قابل دریافت بودن؛ Perceivable

اطلاعات و اجزای رابط کاربری باید به شکلی ارائه شوند که کاربران مختلف بتوانند آن‌ها را دریافت کنند. استفاده از متن جایگزین برای تصاویر، ارائه متن برای محتوای غیرمتنی و توجه به خوانایی محتوا از جمله اقداماتی هستند که در این بخش اهمیت دارند.

به عنوان نمونه، اگر یک تصویر حاوی اطلاعات مهم باشد، وجود متن جایگزین مناسب می‌تواند به کاربری که از صفحه‌خوان استفاده می‌کند کمک کند مفهوم تصویر را متوجه شود.

۲. عمل‌پذیر بودن؛ Operable

تمام قابلیت‌های سایت باید برای کاربران قابل استفاده باشند. دکمه‌ها، لینک‌ها، منوها، فرم‌ها و سایر عناصر تعاملی نباید به گونه‌ای طراحی شوند که برخی کاربران امکان استفاده از آن‌ها را نداشته باشند.

یکی از نمونه‌های مهم در این زمینه، امکان پیمایش و انجام عملیات با صفحه‌کلید است. کاربری که نمی‌تواند به‌راحتی از ماوس استفاده کند، باید بتواند بخش‌های مختلف سایت را از طریق روش‌های جایگزین کنترل کند.

۳. قابل فهم بودن؛ Understandable

محتوای سایت و نحوه عملکرد اجزای آن باید برای کاربران قابل درک باشد. استفاده از زبان واضح، ساختار منطقی صفحات، عنوان‌های مشخص و پیام‌های مناسب هنگام تکمیل فرم‌ها می‌تواند فهم و استفاده از سایت را آسان‌تر کند.

در یک سامانه سازمانی، این موضوع اهمیت بیشتری دارد؛ زیرا کاربران معمولاً برای انجام فرآیندهای مشخصی مانند ثبت درخواست، دریافت خدمات یا مشاهده اطلاعات وارد سامانه می‌شوند و نباید به دلیل طراحی پیچیده یا نامفهوم با مانع مواجه شوند.

۴. سازگار بودن؛ Robust

وب‌سایت باید بتواند با فناوری‌ها و ابزارهای مختلف مورد استفاده کاربران سازگار باشد. این اصل به‌خصوص در ارتباط با فناوری‌های کمکی اهمیت دارد. ساختار استاندارد کد و رعایت اصول صحیح توسعه وب باعث می‌شود ابزارهایی مانند صفحه‌خوان‌ها و سایر فناوری‌های کمکی بتوانند اطلاعات سایت را بهتر تفسیر کنند. این چهار اصل در صفحه خدمات دسترس‌پذیری سیگما نیز به‌عنوان پایه‌های اصلی WCAG معرفی شده‌اند.

چرا دسترسی پذیری در پورتال‌های سازمانی مهم است؟

پورتال‌های سازمانی معمولاً تعداد زیادی کاربر با نیازها و توانایی‌های متفاوت دارند. کارکنان، مشتریان، مدیران و سایر مخاطبان ممکن است از دستگاه‌ها و فناوری‌های مختلف برای استفاده از این سامانه‌ها بهره ببرند.

به همین دلیل، توجه به دسترسی پذیری در طراحی پورتال سازمانی می‌تواند باعث شود خدمات دیجیتال برای گروه گسترده‌تری قابل استفاده باشد. علاوه بر افزایش کیفیت تجربه کاربری، طراحی دسترس‌پذیر می‌تواند فرآیندهای سازمانی را نیز ساده‌تر و کارآمدتر کند.

در چنین شرایطی، قابلیت‌هایی مانند تغییر اندازه فونت، بزرگ‌نمایی صفحه، تنظیم فاصله میان خطوط و کلمات و امکان دریافت محتوای متنی به صورت صوتی می‌توانند برای برخی کاربران بسیار کاربردی باشند. این قابلیت‌ها از جمله نمونه‌هایی هستند که در پروژه پیاده‌سازی دسترس‌پذیری وب‌سایت ایرانسل توسط تیم سیگما معرفی شده‌اند.

مراحل اجرای استاندارد WCAG

پیاده‌سازی دسترسی پذیری بهتر است به شکل مرحله‌ای و بر اساس ارزیابی دقیق وضعیت فعلی وب‌سایت انجام شود. در رویکرد معرفی‌شده توسط سیگما، این فرآیند شامل آموزش استاندارد دسترسی پذیری، ارزیابی وب‌سایت و سپس اجرای الزامات مربوط به استاندارد است.

در مرحله ارزیابی می‌توان مشکلات مربوط به ساختار صفحات، محتوای غیرمتنی، فرم‌ها، رنگ‌ها، پیمایش، عناصر تعاملی و سازگاری با فناوری‌های کمکی را شناسایی کرد. پس از مشخص شدن نقاط ضعف، اقدامات اصلاحی در بخش طراحی، محتوا و توسعه فنی انجام می‌شوند.

دسترسی پذیری؛ بخشی از کیفیت یک وب‌سایت حرفه‌ای

دسترسی پذیری را نباید صرفاً یک الزام فنی یا موضوعی مخصوص افراد دارای معلولیت دانست. بسیاری از اصول آن، تجربه کاربری تمام بازدیدکنندگان را بهتر می‌کنند. خوانایی مناسب، ساختار منظم صفحات، امکان پیمایش ساده، محتوای واضح و عملکرد قابل پیش‌بینی، همگی می‌توانند استفاده از یک سایت را برای کاربران مختلف آسان‌تر کنند.

در نهایت، یک وب‌سایت موفق فقط سایتی نیست که برای تعداد زیادی از کاربران قابل مشاهده باشد؛ بلکه باید برای گروه‌های مختلف کاربران قابل استفاده، قابل فهم و قابل تعامل باشد. استفاده از استانداردهایی مانند WCAG می‌تواند مسیر مشخصی برای رسیدن به این هدف ایجاد کند و به سازمان‌ها کمک کند خدمات دیجیتال خود را فراگیرتر و کاربرمحورتر طراحی کنند.

در بسیاری از پروژه‌های آنلاین، خرید یک سرور برای مدت طولانی همیشه بهترین تصمیم نیست. گاهی یک کسب‌وکار، برنامه‌نویس یا تیم فنی تنها برای چند ساعت یا چند روز به منابع پردازشی و فضای سرور نیاز دارد. در چنین شرایطی، سرور ساعتی به‌عنوان یک راهکار منعطف می‌تواند هزینه‌های زیرساخت را کاهش دهد و امکان استفاده سریع از منابع موردنیاز را فراهم کند.

سرور ساعتی نوعی سرور ابری یا مجازی است که هزینه استفاده از آن بر اساس مدت زمان روشن بودن و مصرف منابع محاسبه می‌شود. کاربر می‌تواند سرور موردنظر خود را ایجاد کند، منابعی مانند پردازنده، رم و فضای ذخیره‌سازی را انتخاب کرده و تنها به اندازه زمانی که از آن استفاده می‌کند هزینه بپردازد.

سرور ساعتی چگونه کار می‌کند؟

فرآیند استفاده از سرور ساعتی معمولاً ساده است. ابتدا کاربر از طریق پنل ارائه‌دهنده سرویس، سیستم‌عامل و مشخصات سخت‌افزاری موردنیاز خود را انتخاب می‌کند. پس از ایجاد سرور، دسترسی مدیریتی در اختیار کاربر قرار می‌گیرد و امکان نصب نرم‌افزار، اجرای برنامه‌ها و پیکربندی محیط سرور وجود دارد.

تفاوت اصلی این سرویس با مدل‌های سنتی در شیوه محاسبه هزینه است. در سرورهای معمولی ممکن است کاربر مجبور باشد هزینه یک ماه کامل را پرداخت کند؛ حتی اگر تنها چند ساعت به سرور نیاز داشته باشد. اما در مدل ساعتی، هزینه بر اساس مدت استفاده محاسبه می‌شود و همین ویژگی آن را برای پروژه‌های موقت جذاب می‌کند.

مهم‌ترین کاربردهای سرور ساعتی

یکی از مهم‌ترین مزایای سرور ساعتی، امکان استفاده از آن در سناریوهای متنوع است. برای مثال، برنامه‌نویسان می‌توانند از این نوع سرور برای تست نرم‌افزار، اجرای پروژه‌های آزمایشی و بررسی عملکرد اپلیکیشن‌ها استفاده کنند.

تیم‌های فنی نیز می‌توانند هنگام انجام آزمایش‌های سنگین، پردازش داده یا بررسی عملکرد یک سرویس، منابع بیشتری در اختیار داشته باشند و پس از پایان کار سرور را خاموش کنند.

از دیگر کاربردهای سرور ساعتی می‌توان به اجرای موقت وب‌سایت‌ها، پردازش فایل‌های حجیم، تهیه نسخه پشتیبان، اجرای محیط آزمایشی، آموزش‌های تخصصی و پروژه‌های کوتاه‌مدت اشاره کرد.

مزایای استفاده از سرور ساعتی

انعطاف‌پذیری مهم‌ترین مزیت این سرویس محسوب می‌شود. کاربر برای دریافت منابع پردازشی لازم نیست خود را به یک قرارداد بلندمدت متعهد کند. همچنین در پروژه‌هایی که میزان مصرف منابع ثابت نیست، امکان افزایش یا کاهش منابع می‌تواند مدیریت هزینه را ساده‌تر کند.

مزیت دیگر، سرعت راه‌اندازی است. بسیاری از سرویس‌های سرور ساعتی از طریق یک پنل آنلاین ارائه می‌شوند و کاربر می‌تواند در مدت کوتاهی سرور موردنیاز خود را ایجاد کند.

از نظر اقتصادی نیز این مدل برای پروژه‌های کوتاه‌مدت مناسب است. اگر یک سرور تنها برای چند ساعت یا چند روز موردنیاز باشد، پرداخت هزینه متناسب با زمان مصرف می‌تواند منطقی‌تر از اجاره یک سرور کامل برای یک ماه باشد.

سرور ساعتی برای چه کسانی مناسب است؟

سرور ساعتی تنها برای شرکت‌های بزرگ طراحی نشده است. فریلنسرها، توسعه‌دهندگان نرم‌افزار، مدیران سایت، استارتاپ‌ها، دانشجویان و تیم‌های تحقیقاتی نیز می‌توانند از آن استفاده کنند.

برای نمونه، یک برنامه‌نویس ممکن است برای اجرای یک تست سنگین به منابع بیشتری نیاز داشته باشد. در این حالت، به‌جای خرید یا اجاره دائمی یک سرور قدرتمند، می‌تواند یک سرور ساعتی ایجاد کرده، آزمایش را انجام دهد و پس از اتمام کار آن را متوقف کند.

هنگام انتخاب سرور ساعتی به چه نکاتی توجه کنیم؟

صرفاً پایین بودن قیمت نباید معیار انتخاب سرویس باشد. کیفیت شبکه، پایداری سرور، موقعیت دیتاسنتر، نوع پردازنده، مقدار RAM، فضای ذخیره‌سازی و امکان ارتقای منابع از عوامل مهم هستند.

همچنین باید شیوه محاسبه هزینه را بررسی کرد. بعضی ارائه‌دهندگان هزینه را بر اساس زمان روشن بودن سرور محاسبه می‌کنند و برخی دیگر مدل‌های متفاوتی برای منابع مصرف‌شده دارند. وجود پشتیبانی فنی، امکان تهیه Snapshot و Backup و همچنین قابلیت تغییر منابع نیز می‌تواند در انتخاب سرویس مناسب تأثیرگذار باشد.

تفاوت سرور ساعتی و سرور ماهانه

تفاوت اصلی این دو سرویس در مدل پرداخت و میزان انعطاف‌پذیری آن‌هاست. سرور ماهانه برای پروژه‌هایی مناسب است که به‌صورت مستمر فعالیت می‌کنند و سرور باید به شکل دائمی در دسترس باشد. در مقابل، سرور ساعتی بیشتر برای پروژه‌های کوتاه‌مدت، آزمایشی و پردازش‌های مقطعی کاربرد دارد.

بنابراین نمی‌توان گفت یکی همیشه بهتر از دیگری است. انتخاب میان این دو گزینه باید بر اساس مدت پروژه، میزان مصرف منابع، اهمیت دسترسی دائمی و بودجه انجام شود.

جمع‌بندی

سرور ساعتی راهکاری انعطاف‌پذیر برای افرادی است که به منابع سرور قدرتمند اما برای مدت محدود نیاز دارند. امکان راه‌اندازی سریع، پرداخت متناسب با زمان استفاده و قابلیت استفاده در پروژه‌های آزمایشی و پردازشی باعث شده این مدل در میان کسب‌وکارها و تیم‌های فنی محبوب شود.

اگر پروژه شما دائمی است، سرور ماهانه یا اختصاصی ممکن است انتخاب اقتصادی‌تری باشد؛ اما برای تست، توسعه، پردازش‌های مقطعی و پروژه‌های کوتاه‌مدت، سرور ساعتی می‌تواند بدون ایجاد تعهد بلندمدت، منابع موردنیاز را در اختیار شما قرار دهد.